تصویر روز

...به یاد داشته باش که

حدیث روز

آرشیو مطالب

سایتهای منتخب

قرآن و علم  

موضوع: شنبه بیست و دوم دی 1386 22:16

رویکردهای قرآن در موضوع علم بسیار تامل برانگیز است.

در بسیاری از آیات قران به انسان سفارش شده است که به چیزی که علم درباره آن ندارد و بدان آگاه نیست عمل نکند و یا دنبال آن نرود.

وَلاَ تَقْفُ مَا لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ إِنَّ السَّمْعَ وَالْبَصَرَ وَالْفُؤَادَ كُلُّ أُولئِكَ كَانَ عَنْهُ مَسْؤُولاً

از آنچه به آن آگاهى ندارى، پيروى مکن، چرا که گوش و چشم و دل، همه مسؤولند.(الاسرا ۳۶)

یا در خطاب به حضرت نوح زمانی که نجات فرزندش را از خدا می خواهد گفته می شود:

فَلاَ تَسْأَلْنِ مَا لَيْسَ لَكَ بِهِ عِلْمٌ إِنِّي أَعِظُكَ أَن تَكُونَ مِنَ الْجَاهِلِينَ

پس، آنچه را از آن آگاه نيستى، از من مخواه! من به تو اندرز مى‏دهم تا از جاهلان نباشى!!

(هود ۴۶)

و در جایی دیگر به تجلیل از عالمان می پردازد که:

وَتِلْكَ الْأَمْثَالُ نَضْرِبُهَا لِلنَّاسِ وَمَا يَعْقِلُهَا إِلَّا الْعَالِمُونَ

اينها مثالهايى است که ما براى مردم مى‏زنيم، و جز دانايان آن را درک نمى‏کنند.

اما آیا هر عالمی در نزد خداوند محترم است و هر نوع علمی مفید است؟ با تفکر در آیات قرآن می توان علومی را که در قرآن از آنها یاد شده به شش دسته تقسیم کرد.

۱- علم خیالی

علم خیالی علمی است که شخص خیال می کند که بدان آگاه است اما در حقیقت بدان علمی ندارد.

قرآن انسان را از کسب این گونه علوم منع کرده است.

 الَّذِينَ ضَلَّ سَعْيُهُمْ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَهُمْ يَحْسَبُونَ أَنَّهُمْ يُحْسِنُونَ صُنْعًا

۲- علم سطحی

برخی از علوم هم سطحی و کم مایه هستند.

يَعْلَمُونَ ظَاهِرًا مِّنَ الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَهُمْ عَنِ الْآخِرَةِ هُمْ غَافِلُونَ

آنها فقط ظاهرى از زندگى دنيا را مى‏دانند، و از آخرت (و پايان کار) غافلند!

۳- علم بیهوده

برخی علوم هم بیهوده اند و اگر خدا می دانست که به حال انسان نفعی دارد کسب آن را به انسان توصیه می کرد. دانستن و یا ندانستن این علوم هیچ سودی به حال ما نخواهد داشت.

 سَيَقُولُونَ ثَلَاثَةٌ رَّابِعُهُمْ كَلْبُهُمْ وَيَقُولُونَ خَمْسَةٌ سَادِسُهُمْ كَلْبُهُمْ رَجْمًا بِالْغَيْبِ وَيَقُولُونَ

 سَبْعَةٌ وَثَامِنُهُمْ كَلْبُهُمْ قُل رَّبِّي أَعْلَمُ بِعِدَّتِهِم ...

گروهى خواهند گفت: «آنها سه نفر بودند، که چهارمين آنها سگشان بود!» و گروهى مى‏گويند: «پنچ نفر بودند، که ششمين آنها سگشان بود.» -همه اينها سخنانى بى‏دليل است- و گروهى مى‏گويند: «آنها هفت نفر بودند، و هشتمين آنها سگشان بود.» بگو: «پروردگار من از تعدادشان آگاهتر است»!

یا عده زیادی می گویند که چرا اسم فلان شخص در قرآن نیامده و فقط توصیفی از او آمده است، مثل اینکه اسم خواهر حضرت موسی چیست و یا چرا نام همسر فرعون در قرآن نیامده است و ...

در قاموس قرآن که حتی شیوه بیان موضوعات در آن و حتی مطالبی که به آنها پرداخته شده است کاملا حساب شده است، بیان برخی از موضوعات و یا عدم بیان آنها کاملا هدف دار است. یکی از این موضوعات هم پرداختن به علومی است که هیچ سودی به حال ما ندارند، که ما شا الله علومی که ما امروزه دنبالشونیم بیشتر آن در این دسته می گنجد. واقعا این برای من همیشه یک سوال بوده که کسانی که اینقدر بازی های فوتبال را دنبال می کنند آخرش چی عایدشون می شه؟ یا کسب این همه اطلاعات عمومی و تازه افتخار به اونها که نمی دونم کی اولین بار فلان کار را کرد چه دردی از ما دوا می کند؟ در این مساله خیلی می شود حرف زد که بهتر می بینم که اونها را به یک پست دیگه موکول کنم. فقط در خواستی که از همه دوستان دارم اینه که یه خورده بیشتر راجع به این موضوع فکر کنند.

این مطلب هنوز ادامه داره. قصد درام دو نوع دیگه از علومی که در قرآن به اونها پرداخته شده را نیز معرفی کنم. منتظر باشید.     

لوگوی ما

تاریخ

به مناسب این روزها